Ne vitin 1054, gjate dinastise se kenges, astronomet kineze zbuluan nje yll te ri te ndritshem ne qiellin e nates. Ky yll i panjohur doli te jete nje shperthim i dhunshem ne Rrugen e Queshtit, e shkaktuar nga vdekja spektakolare e nje ylli rreth 1600 vite drite larg. Ky shperthim ka krijuar nje nga objektet me te mira te studiuara dhe te bukura ne qiellin e nates – Mjegullnaja e Gaforres.

Rezultati i bukur i ketij imazhi te njohur si supernovat e tipit II  eshte paraqitur ketu, fotografuar duke perdorur kameran e avancuar e teleskopit Hubble per studim.

Renia e pandalshme e yllit çoi ne formimin e nje ylli neutron me emrin Pulsari i gaforres, ne zemer te mjegullnajes. Ky objekt eshte perafersisht ne te njejten madhesi sa hena e Marsit Phobos.”Zemra” eshte thelbi i grimcuar i nje ylli qe shpertheu. Te Quajtur nje yll neutron, ajo ka te njejten mase si diellir, por eshte shtrydhur ne nje sfere ultra-te dendur qe eshte vetem disa milje ne diamter dhe 100 miliarde here me i forte se çeliku.

moving black and white image of supernova like ripples in pond

Ky animacion me foto te bera nga Hubble, , zbulon strukturen valore duke u zgjeruar jashte nga “zemra” e nje ylli qe shpertheu. Valet duken si dallge te vogla ne nje pellg. Zemra eshte thelbi i grimcuar i yllit qe shpertheu, ose supernova.Animacioni eshte mbledhur nga 10 ekspozimet e Hubble te marra ne mes te shtatorit dhe nentorit 2005 nga Kamera avancuar per studim.

Mjegullnaja e Gaforres eshte e njohur edhe si NGC 1952 dhe Messier 1.Emri i dyte i kesaj eshte caktuar nga Charles Messier (si Messeir 1). Ai fillimisht e keq-klasifikoj mjegullnajen me Kometen Halley, por shpejt e kuptoi se objekti nuk ka levizur. Keshtu ai vendosi te therrase ate M1 si objekt i pare i nje katalogu te objekteve qe duken si kometa, por nuk jane ne fakt.

Mjegullnaja e Gaforres.

Credit:ESA/Hubble & NASA.Acknowledgement: Judy Schmidt (Geckzilla)

Perditesimi per here te fundit 1 nentor,2016.

Tags:ASTROBIOLOGJI, HUBBLE, MJEGULLNAJAT, RRUGA E QUMESHTIT

Advertisements